Het gesprek met je werkgever over medicinale cannabis

Of je je werkgever vertelt dat je medicinale cannabis gebruikt, is in de eerste plaats jouw keuze. Je gezondheid is een privézaak en de wet beschermt die stevig. Tegelijk zijn er situaties — vooral bij veiligheidsgevoelig werk — waarin open zijn juist in je eigen belang is. Hieronder zetten we op een rij wat je wel en niet hoeft te delen, en hoe je een gesprek aanpakt.

Je hoeft niets te melden

Er bestaat in Nederland geen wettelijke plicht om medicijngebruik aan je werkgever te melden — ook niet voor medicinale cannabis op recept. Sterker nog: je werkgever mág niet vragen naar de aard of oorzaak van je ziekte, je diagnose, of welke medicijnen je gebruikt. Gezondheidsgegevens zijn "bijzondere persoonsgegevens" onder de AVG en mogen door een werkgever in beginsel niet worden verwerkt.

Dit betekent ook dat je werkgever je in de meeste gevallen niet zomaar mag testen op THC. Testen op alcohol, drugs of medicijnen is alleen toegestaan in bij wet aangewezen veiligheidsgevoelige sectoren — lucht-, scheep- en railvaart en de zogeheten Brzo-bedrijven (zware industrie) — en dan nog onder strikte voorwaarden en met instemming van de ondernemingsraad. Val je daar niet onder, dan is een ADM-test in principe niet toegestaan, ook niet met jouw toestemming.

Wanneer melden tóch verstandig is

Privacy is een recht, geen plicht tot zwijgen. Bij een veiligheidsfunctie — denk aan machinist, kraanmachinist, heftruckchauffeur, zorgmedewerker die medicatie toedient, of werk op hoogte — kan medicijngebruik dat je reactievermogen of alertheid beïnvloedt een reëel risico vormen. Cannabis kan, zeker in de eerste uren na inname, sufheid, een traagere reactietijd en een veranderd tijds- en ruimtebesef geven.

In zulke gevallen is open zijn verstandig, om twee redenen. Ten eerste je eigen veiligheid en die van collega's. Ten tweede je rechtspositie: een verzwegen risico dat tot een incident leidt, kan je arbeidsrechtelijk duur komen te staan, terwijl een tijdige melding juist ruimte geeft voor aanpassingen.

Hoe pak je het gesprek aan

• Bepaal eerst of je werk een veiligheidsfunctie is. Beïnvloedt jouw medicatie de veiligheid of je inzetbaarheid? Dan weegt melden zwaarder.
• Ga naar de bedrijfsarts, niet naar je leidinggevende, voor het medische deel. Vraag een (open) spreekuur aan. De bedrijfsarts beoordeelt of je het werk veilig kunt doen en adviseert over aanpassingen.
• Deel met je werkgever alleen het functionele. Bijvoorbeeld: "Ik gebruik medicatie die mijn reactietijd in de ochtend kan beïnvloeden; de bedrijfsarts kan adviseren over mijn rooster of taken." Je hoeft het middel niet te noemen.
• Vraag naar het ADM-beleid. Veel organisaties hebben afspraken over alcohol, drugs en medicijnen, vaak gericht op preventie en ondersteuning in plaats van straf. Weten wat er geldt, voorkomt verrassingen.
• Leg afspraken vast. Aanpassingen in rooster of taken kun je beter schriftelijk bevestigen.

Let op: rijden voor of tijdens werk

Rij je voor je werk (bestelbus, taxi, buitendienst)? Dan speelt naast je werkgever ook de verkeerswetgeving. Met cannabis geldt in beginsel een rijverbod; de wettelijke grens is 3,0 microgram THC per liter bloed. Met een doktersrecept en een medische verklaring mag je onder voorwaarden rijden, mits je gewend bent aan een vaste dosis en geen sufheid of duizeligheid meer ervaart. Het Openbaar Ministerie kan besluiten niet te vervolgen als je het middel aantoonbaar op medische indicatie en volgens voorschrift gebruikt. Bij dagelijks gebruik wordt vaak geadviseerd pas te rijden als je minimaal twee weken stabiel bent ingesteld zonder restbijwerkingen.

Twijfel je over jouw specifieke situatie? Bespreek het met je voorschrijvend arts of apotheker en, bij werkgerelateerde vragen, met de bedrijfsarts.